Mỗi năm có tới khoảng 250 triệu ca bệnh sốt rét và khoảng 880.000 người chết vì căn bệnh dễ lây lan này. Hiện 2 loại thuốc đang được sử dụng phổ biến để điều trị là Chloroquine và Quinine đã và đang bị đề kháng và vô hiệu hoá bởi các gien đề kháng của ký sinh trùng sốt rét và ngày càng giảm tác dụng.
Các nhà nghiên cứu Mỹ hiện nay đang trong quá trình nghiên cứu và thử nghiệm một loại thuốc mới có hai tác dụng, vừa chống bệnh sốt rét vừa đảo ngược khả năng kháng thuốc đối với hai loại thuốc nói trên. Nhóm nghiên cứu gồm có bà Jane Kelly và các đồng nghiệp tại đại học tổng hợp bang Portland, đã tổng hợp một dạng thuốc có tên gọi là Acridon, nhắm vào cơ chế mà loài muỗi truyền bệnh sốt rét tiêu hoá chất hemoglobin trong hồng cầu mà từ đó chúng lấy được chất axit amino, chính là thức ăn của muỗi.
Chất Haem, một sản phẩm phụ trong quá trình chuyển hoá này, lại vốn độc hại đối với ký sinh trùng sốt rét mà muỗi mang theo trong người, vì vậy cơ thể muỗi biến chất này thành một sắc tố khác là haemozoin. Loại thuốc mới tập trung vào việc ngăn chặn quá trình biến hoá đó, có nghĩa là sắc tố độc hại đối với con muỗi vẫn còn nguyên, dẫn đến việc gián tiếp tiêu diệt ký sinh trùng sốt rét có trong cơ thể muỗi.
Tuy nhiên các nhà nghiên cứu cũng phát hiện thêm rằng ngoài việc có tác dụng khi dùng riêng rẽ, thuốc Acridone còn có thể phục hồi và tăng cường tác dụng của hai loại thuốc hiện có là Chloroquine và Quinine. Như chúng ta đã biết, ký sinh trùng sốt rét hiện đã thích nghi và biến đổi một loại gien có thể ngăn cản quá trình ngấm thuốc của các loại thuốc chống sốt rét cũ và đẩy ra khỏi cơ thể chúng. Loại thuốc mới này vô hiệu hoá cơ chế đề kháng này, cho phép thuốc trở nên có tác dụng.
“Chúng tôi hy vọng nó sẽ làm cho các loại thuốc hiện có như Chloroquine và Quinine lại có tác dụng chống sốt rét như ban đầu. Và như vậy việc kết hợp hai loại thuốc này với thuốc mới sẽ giúp chống lại xu hướng kháng thuốc đang gia tăng đối với căn bệnh nguy hiểm này. Thuốc mới cũng sẽ có cùng tác dụng giống như hai loại thuốc trên” - Tiến sĩ Michael Riscoe thuộc đại học Portland cho biết.
Các nhà nghiên cứu đã thành công trong việc thử nghiệm hợp chất này đối với chuột nuôi trong phòng thí nghiệm, tuy nhiên họ cần thực hiện thêm những nghiên cứu trên động vật về mức độ an toàn và hiệu quả của thuốc trước khi test trên con người. Các thử nghiệm cho đến nay cho kết quả rất khả quan, và giá thành cũng được cho là khá rẻ.
Bà Jane Kelly, người chủ trì công trình nghiên cứu vẫn thận trọng: “Thường trong ngành công nghiệp dược phẩm, người ta phải mất đến 10 năm và khoảng 1 tỷ USD để sản xuất một loại thuốc hoàn toàn mới có tính chất đột phá có thể sử dụng an toàn ở người. Vì thế, vẫn còn một chặng đường dài phía trước cần phải vượt qua”.
Theo BBC
TTC Trích từ _ tchdkh
|